Kranial Kask Tedavisi

Kask nasıl çalışır?

Kask kafayı sıkıştırmaz. Çıkıntılı bölgelere hafifçe temas eder, düzleşmiş bölgelerde ise boşluk bırakır. Bebeğin kafatası doğal olarak büyüdükçe bu büyüme boşluk bırakılan alanlara yönelir. Kafatası en hızlı ilk aylarda büyüdüğü için kaskın etkisi bu dönemde daha belirgindir.

Aileler arasında bebek kaskı, bebek kafa kaskı ya da kafa düzeltme kaskı olarak bilinen bu cihazın tıbbi adı kranial ortezdir. Hazır bir ürün değildir. Her kask, bebeğin 3D tarama ölçülerine göre tasarlanır.

Hangi bebeklere uygulanır?

Kask, uzman değerlendirmesinden sonra şu durumlarda önerilebilir:

• Plagiosefali (deformasyonel): kafanın arkasında tek taraflı düzleşme.
• Brakisefali (deformasyonel): kafanın arkasının ortadan düzleşmesi. Kafa kısa ve geniş görünür.
• Asimetrik brakisefali: iki düzleşmenin birlikte görülmesi.
• Dolikosefali: kafanın önden arkaya uzun, yanlardan dar görünmesi.
• Kraniyosinostoz ameliyatı sonrası: cerrahi ekibin planı doğrultusunda, şekillendirme amacıyla.

Kraniyosinostozda (kafatası dikişlerinin erken kapanması) kask ameliyatın yerine geçmez. Bu yüzden kask kararından önce düzleşmenin pozisyonel mi, dikiş kaynaklı mı olduğu ayırt edilir. Şüphe varsa bebek ilgili hekime yönlendirilir.

Kask tedavisine kaç aylıkken başlanır?

Hafif düzleşmelerde önce pozisyon değişikliği ve uyanıkken karın üstü zaman denenir; gerekirse fizyoterapi eklenir. Bu önlemlere rağmen yeterli düzelme olmayan ya da orta–belirgin asimetrisi olan bebeklerde kask genellikle yaklaşık 4–6 aylıkken gündeme gelir. Daha ileri aylarda da başlanabilir. Ancak kafatası büyümesi yavaşladıkça beklenen değişim sınırlanır ve tedavi süresi uzayabilir. Başlama kararı muayene ve ölçümlerle verilir.

Kask tedavisi adım adım

1. 1

   Değerlendirme

   Yaklaşık 20–30 dakika

   Bebeğin doğum ve gelişim öyküsü alınır, kafa şekli ve boyun hareketleri incelenir. Kaskın gerekip gerekmediği ya da pozisyon önlemlerinin yeterli olup olmayacağı konuşulur.

2. 2

   3D tarama

   5–10 dakika · radyasyonsuz

   Kafa şekli, kafaya temas etmeyen optik bir tarayıcıyla üç boyutlu olarak kaydedilir. Asimetri ölçümleri (CVAI ve sefalik indeks) hesaplanır. Bu kayıt sonraki kontrollerde karşılaştırma için de kullanılır.

3. 3

   Kişiye özel tasarım ve üretim

   Yaklaşık 1–2 hafta

   Kask, tarama verisine göre düzleşmiş bölgelerde büyümeye alan bırakacak şekilde tasarlanır ve CE sertifikalı üretimle hazırlanır.

4. 4

   Takma ve alışma

   İlk 3–5 gün

   Kask takılır ve oturuşu kontrol edilir. Takma-çıkarma, temizlik ve cilt kontrolü aileye gösterilir. İlk günlerde kask birkaç saatle başlanır, süre her gün artırılır.

5. 5

   Düzenli kontroller

   Tedavi boyunca

   Bebek büyüdükçe kaskın iç yüzeyinde düzenlemeler yapılır, cilt ve oturuş kontrol edilir. Ölçüm veya tarama tekrarlanarak değişim izlenir. Tedavinin ne zaman biteceğine kontrol ölçümlerine göre karar verilir.

Kask günde kaç saat, kaç ay takılır?

Kask yalnızca kafadayken etki gösterir. Bu yüzden genellikle günde 22–23 saat takılır. Gece ve gündüz uykularında da takılı kalır; yalnızca banyo, cilt bakımı ve kaskın temizliği için çıkarılır. Toplam süre genellikle 3 ay ile 1 yıl arasındadır. Süreyi etkileyen başlıca etkenler:

• Tedaviye başlama yaşı
• Düzleşmenin türü ve derecesi
• Kaskın önerilen sürede düzenli takılması
• Bebeğin büyüme hızı
• Tortikolis gibi eşlik eden durumlar

Kaskla günlük hayat

Bebekler çoğunlukla birkaç gün içinde kaska alışır. Beslenme, oyun, uyku ve gezinti kaskla birlikte sürer. Kask kafayı ısıttığı için bebeği bir kat daha ince giydirmek ve odayı serin tutmak terlemeyi azaltır. Uyanıkken karın üstü zaman tedavi boyunca devam eder; tortikolis varsa fizyoterapi egzersizleri de sürer. Güvenli uyku kuralları aynen geçerlidir: sırtüstü, düz ve sert yüzey, yastıksız uyku.

Cranioplus'ta kask tedavisi

Cranioplus, T.C. Sağlık Bakanlığı ruhsatlı bir kranial ortez uygulama merkezidir. Kasklar CE Class I ve ISO 13485 sertifikalı üretimle hazırlanır. Türkiye'de ve yurt dışında 26 hizmet noktası vardır.

İlgili sayfalar

Sık sorulan sorular